Mózg często lepiej reaguje na rękodzieło (np. dzierganie, haft, rysowanie) niż na bezmyślne scrollowanie telefonu, bo oba te zajęcia działają na zupełnie inne systemy nagrody i uwagi w mózgu.
| Źródło grafiki - tutaj |
Oto najważniejsze różnice:
1. Inny rodzaj dopaminy
Telefon daje tzw. szybką dopaminę.
nowe posty
powiadomienia
krótkie filmy
nieprzewidywalne nagrody
Ten mechanizm jest bardzo podobny do tego, który wykorzystują kasyna – nazywa się to nieregularnym systemem nagród (część mechanizmu związanego z warunkowanie instrumentalne opisanym przez B. F. Skinner).
| Burrhus Frederic Skinner - źródło zdjęcia - tutaj |
Rękodzieło daje wolniejszą, stabilną dopaminę – nagrodą jest postęp, który stopniowo rośnie.
2. Scrollowanie przeciąża uwagę
Media społecznościowe zmuszają mózg do ciągłego przełączania się:
obraz
tekst
wideo
komentarze
reklama
To powoduje tzw. fragmentację uwagi.
Po kilkunastu minutach często pojawia się:
zmęczenie poznawcze
rozdrażnienie
trudność z koncentracją.
3. Rękodzieło wprowadza w stan „flow”
Przy czynnościach manualnych łatwo wejść w stan przepływu opisany przez Mihály Csíkszentmihályi.
W tym stanie:
uwaga jest stabilna
myśli zwalniają
poziom stresu spada.
Scrollowanie prawie nigdy nie wywołuje flow, bo bodźce są zbyt chaotyczne.
| Mihály Csíkszentmihályi - źródło zdjęcia - tutaj |
4. Mózg lubi pracę rąk
Kora ruchowa i czuciowa zajmują ogromną część mózgu. Kiedy używasz dłoni (np. dziergając):
aktywujesz wiele obszarów mózgu jednocześnie
poprawia się regulacja emocji
rośnie poczucie skupienia.
Dlatego ręczne czynności są często wykorzystywane w terapii zajęciowej.
5. Poczucie realnego efektu
Po godzinie scrollowania zostaje:
zmęczenie
dużo informacji
brak efektu.
Po godzinie rękodzieła masz:
fragment szalika
obrazek
haft
coś namacalnego.
To daje mózgowi silniejsze poczucie sensu i sprawczości.
Ciekawostka: badania pokazują, że już 20–30 minut rękodzieła może obniżyć tętno i poziom stresu podobnie jak proste praktyki z obszaru medytacja.




Brak komentarzy:
Prześlij komentarz